Sabatsjaar en Jubeljaar.

[Peter van Velzen]

Zie leviticus Hoofdstuk 25. In dit hoofdstuk staan aanwijzingen voor de agrarische kalender, maar erg verstandig lijken die niet. Het kan best verstandig zijn om na 6 jaar van zaaien en oogsten een akker een jaar braak te laten liggen, maar als het hele volk dat in hetzelfde jaar doet, komt er gegarandeerd hongersnood. Nog dommmer is het op dat in het 50e jaar voor het 2e jaar achtereen te doen. Dat is in geen enkel geval zinvol. Bij puur toeval ontdekte ik vandaag een veel zinniger verklaring voor dit verhaal, en het hangt wel degelijk met de agrarische kalender samen. Namelijk: Na hoeveel maanden ga je zaaien? Maar met akkers braak laten liggen heeft het wellicht niets te maken.

Omdat een maandkalender met 12 waargenomen nieuwe manen in het jaar, ruim 10 dagen te kort is, en een 13e maand ruim 18 dagen te lang is. wisselen in zo'n maandkalender de jaren van 12 en 13 nieuwe manen elkaar af en om het jaar stel je de zaaimaand dus een nieuwe maan uit. Na zes jaar heb je dan 3 x 12 plus 3 x 13 nieuwe manen gezien maar als je dan doorgaat kom je in het 8e jaar er meer dan een volle maand naast te zitten. Die keer - dat zou in het 8e jaar geweest zijn - sla je het invoegen van een extra nieuwe maan dus over en zijn er 3 achtereenvolgende "korte" jaren. Na 7 periodes van 8 jaren (niet van 7!) moet je dat nog een tweede keer doen (dus dan zijn er 5 jaren achterelkaar van 12 nieuwe manen), en je zit vrijwel op je uitgangspunt. Dat is dan overigens dus na 7*8+1=57 jaar. Je kalender heeeft in die 57 jaar slechts - iets minder dan - 1/4 dag te veel. Mooi resultaat voor een maandkalender! Zeker als je beseft dat je met een meetfout van een volle dag moet werken (als het elke nieuwe maan althans onbewolkt is!)
Er zat ongetwijfeld een kalendernerd achter dit hoofdstuk van Leviticus!

NB een synodische maand (dat is wat een nieuwe maan aangeeft) duurt in het excelsheet waarmee ik dit naliep 29,53059 dagen, en een jaar 365,2424 dagen. Uiteraard moet je in een kalender altijd afronden op hele dagen, maar dat doe je 's nachts als je kijkt of er een nieuwe maan is.

[MoreTime]

Er zat ongetwijfeld een kalendernerd achter dit hoofdstuk van Leviticus!

God zelf schreef dit volgens de joden/christenen. Verklaart dat de juistheid van deze kalender of waren omringende volken al net zo ver?

[Peter van Velzen]

Er zat ongetwijfeld een kalendernerd achter dit hoofdstuk van Leviticus!

God zelf schreef dit volgens de joden/christenen. Verklaart dat de juistheid van deze kalender of waren omringende volken al net zo ver?

De egyptenaren waren mogelijkerwijs al verder. Zij kenden waarschijnlijk zelfs al precessie van de omloopbaan van de aarde rond de zon. Maar ik sluit niet uit dat Mosje op die berg een goed gesprek met een kalendernerd heeft gehad In werkelijkeheid zal de tekst eerder een overschrijffout zijn van het werk van een tempelastroloog uit 700 BCE of daaromtrent. Mozes was een Egyptenaar, misschien wel Farao Amose die de 18e dynastie stichtte. Hij kwam nooit verder oostwaarts dan Auaris, waar hij tegen de Hyksos vocht ipv tegen de Amelekieten, maar verder een vergelijkbaar groot man.

In elk geval pleit deze uitleg niet voor het letterlijk nemen van de tekst.

[MoreTime]

De vraag is even waar het precies om ging in de kalender. Het is net als met bepaalde hygiëne-wetten. Die waren niet per sé voor de hygiëne, een leuk bijverschijnsel, maar eerder belangrijk als religieuze handeling.

Wellicht zo ook met de manen. Die maankalender werd namelijk gebruikt om precies het Pascha te bepalen, het belangrijkste feest in het jodendom. Je kunt natuurlijk niet maken om dat op de verkeerde dag te gaan vieren. Het was zeker geen exacte wetenschap als je dit leest:

In vroegere tijden liet men de maand beginnen "op basis van puur empirische observatie": de nieuwe-maansikkel moest zichtbaar worden te Jeruzalem. Evenzo voegde men op basis van observatie een schrikkelmaand toe wanneer dit nodig was. "Als . . . tegen het eind van het jaar werd opgemerkt dat het Pesach vóór de lente-equinox [omstreeks 21 maart] zou vallen, werd er verordend dat er vóór niesan een maand ingelast moest worden."
http://nl.wikipedia.org/wiki/Joodse_kalender" onclick="window.open(this.href);return false;

[Peter van Velzen]

De vraag is even waar het precies om ging in de kalender. Het is net als met bepaalde hygiëne-wetten. Die waren niet per sé voor de hygiëne, een leuk bijverschijnsel, maar eerder belangrijk als religieuze handeling.

Wellicht zo ook met de manen. Die maankalender werd namelijk gebruikt om precies het Pascha te bepalen, het belangrijkste feest in het jodendom. Je kunt natuurlijk niet maken om dat op de verkeerde dag te gaan vieren. Het was zeker geen exacte wetenschap. . .

Ik denk eerlijk gezegd dat de religieuze festiviteiten eerder een gevolg waren van 's mensens pogingen om de aanvang van de seizoenen correct vast te stellen dan andersom. Niet voor niets waren vele goden vruchtbaarheidsgoden. In landen met een moezon is de aanvang van de regentijd een belangrijk feest. In Egypte draaide de kalender om het voorspellen van de jaarlijks overstroming door de nijl.

Het belang van de hemelse goden was dat zij de tijden konden helpen bepalen. Astrologie hielp mensen dingen te voorspellen. Aanleiding van mijn ontdekking was dat ik ne afvroeg waar de Griekse mythe vandaan komt dat er een tijd was dat Kronos de hemel bestuurde, en dat dit later werd overgenomen door Zeus. Ik ben er niet achter gekomen waarom, maar ik zoek nog altijd naar een goede reden waarom eerst Saturnus en later Jupiter het voornaamste object van de observaties was. Ik vermoed dat dit iets te maken heeft met het feit dat Saturnus een synodische periode heeft die dichter bij het seizoensmatige jaar ligt, maar dat men later ontdekte dat 1 siderische periode van Jupiter minder van 12 seizoensmatige jaren afweek dan 1 siderische periode van saturnus van 29 jaar. (1,1 % ipv 1,5 %)

Hoewel Saturnus dus een betrouwbaarder relatie heeft met de seizoenen, heeft Jupiter een betrouwbaarder relatie met de vaste sterren. En die bleken de beste basis voor de kalender te zijn. (nog altijd niet helemaal betrouwbaar vanwege de precessie)

Bij mijn overwegingen vroeg ik me af hoe de maankalender - want die gebruikten de Grieken ook - zou werken, en daarbij ontdekte ik dat in - de eerste - 7 jaar er 3 extra maanden moesten worden toegevoegd, maar dat het gemiddelde dichter lag bij 3 extra maanden in 8 jaar. en dat zelfs dat na 7 van die periodes ongeveer een maand uit de pas zou lopen. Dit kwam verassend dichtbij een jarenschema dat ik mij herinnerde. . .

De parabel werkt als volgt.

Om het andere jaar zaait men een tweede Nissan in in de kalender. Men laat dan het land een maand langer braak liggen. Na 6 jaar laat men die mogelijk onbenut. Men laat de kalender dan "braak" liggen. Na 7 keer (7 jaar + een braak jaar), last men een tweede braak jaar in en - jubel - de kalender loopt op minder dan een dag nauwkeurig gelijk met de vaste sterren.

Deze afwijkende betekenis van een jaarweek (niet 7 jaar maar 7 jaar + een Sabbath jaar), zou ook verklaren hoe men de voorspelling van Daniel in vredesnaam kon interpreteren als een voorspelling van de dood van Jezus. Onze beste debaters kregen het verhaal tot nu toe niet sluitend, maar ik nu wel. Immers: tussen de verwoesting van de tempel in 597 BCE en de terugkeer naar Jerusalem verliepen – volgens de voorspelling van Jeremia - 70 jaar. Men zit dan in 527 BCE Als men daarna 70 jaarweken (van 8 jaar!) bijtelt: dus 560 jaar, zit met precies in het jaar 33!

Of “Daniel” dit ook zo bedoelde is natuurlijk maar zeer de vraag, maar het is de langste en laatste periode die men logischerwijs voor die 70 jaarweken kan berekenen. Daarna viel er – helaas voor de Joden – geen blijde verwachting meer aan vast te knopen. Aangezien er in het jaar 33 CE niets van dien aard gebeurde, heeft men wellicht maar een gebeurtenis verzonnen. (de opstanding). Verschijningen van doden in dromen of hallucinaties komen vaak genoeg voor om ook nog een daadwerkelijke gebeurtenis aan deze fictie vast te knopen. Dus wellicht is een van de vele slachtoffers van Pilatus die eer te beurt gevallen Dat is dan de “historische” Jezus. Iemand die toevallig op het juiste moment de pijp uitging. Er zijn historische figuren waar omheen een mythe is gebouwd, maar je kunt ook een bestaande mythe aan een persoon hangen die werkelijk bestaat. We doen het nog regelmatig met de mythes van Nostradamus

[MoreTime]

Ok helder. Maar niet om het een of ander; betekent dit dat de Joden best geavanceerd waren in het bepalen van hun kalender? Niet echt wat de 'gemiddelde atheïst' je wil doen geloven. Een nomadenvolkje ronddolend in de woestijn.

[Peter van Velzen]

Ok helder. Maar niet om het een of ander; betekent dit dat de Joden best geavanceerd waren in het bepalen van hun kalender? Niet echt wat de 'gemiddelde atheïst' je wil doen geloven. Een nomadenvolkje ronddolend in de woestijn.

Rond 700 BCE waren de israelieten al minstens 400 jaar een gesettelde bevolking met een stedelijke beschaving. Alhoewel ze - vanwege de traditie en het gebrek aan kennis van het merendeel van de bevolking een maankalender hanteerden, waren haar astrologen vrij nauwekeurig bekend met de daadwerkelijke lengte van het jaar dat de seizoenen bepaald. Hou er rekening mee dat ze als sinds 1100 BCE veel van haar tradities gemeen had met de Phoeniciers, gedurende een groot deel van haar bestaan uitgebreide contacten had met de Egyptische cultuur, en ook veel tradities deelde met de beschavingen van Mesopotamie.

Je moet een Astroloog uit 700 BCE niet vergelijken met een hoofdmannen van een stel geitenfokkers (de aartsvaders) uit 1700 BCE.

[Peter van Velzen]

Ik was het Excelbestand kwijt waarmee ik de maandkalender die ik in dit topic gebruikte, had nagerekend, en besloot het spreadsheet opnieuw aan te maken. Wie schetst mijn verbazing, toen ik ontdekte dat het extra jaar (het 57e) van 12 maanmaanden helemaal niet nodig was, omdat de kalender na 56 jaar, slechts anderhalf uur achter liep.

Was het gewoon een toevallige fout geweest, waardoor ik tot het resultaat was gekomen, dat ik hier presenteerde?

MIsschien, maar misschien ook niet. Ik had namelijk deze keer niet met synodische maanmaanden gerekend, maar met maanden van beurtelings 30 en 29 dagen. En toen ik die verving door maanmaanden van 29,5306 dagen, was het extra jaar van 12 maanden weer wel nodig.

Dat vereist wel dat men een nieuwe maand altijd liet ingaan op het moment waarop de nieuwe maan zichtbaar was. De lengte van een kort jaar (12 maanmaanden) duurde dan niet 354 dagen, maar 354,3672 dagen, en het lange jaar (13 maanmaanden) niet 384 dagen, maar 383,8978 dagen.

Dit betekent wel dat de kalender geheel en al werd bepaald door waarnemingen van de zon en de maan. Praktisch is het toepassen van beurtelings 30 en 29 dagen veel simpeler. Maar nieuwe maanfeesten vallen dan niet meer op de 1e dag van de maand! Wij zitten daar tegenwoordig niet zo Mee, maar volkeren die in hemelse goden geloven misschien wél.

[TIBERIUS CLAUDIUS]

Ik was het Excelbestand kwijt waarmee ik de maandkalender die ik in dit topic gebruikte, had nagerekend, en besloot het spreadsheet opnieuw aan te maken. Wie schetst mijn verbazing, toen ik ontdekte dat het extra jaar (het 57e) van 12 maanmaanden helemaal niet nodig was, omdat de kalender na 56 jaar, slechts anderhalf uur achter liep.

Was het gewoon een toevallige fout geweest, waardoor ik tot het resultaat was gekomen, dat ik hier presenteerde?

MIsschien, maar misschien ook niet. Ik had namelijk deze keer niet met synodische maanmaanden gerekend, maar met maanden van beurtelings 30 en 29 dagen. En toen ik die verving door maanmaanden van 29,5306 dagen, was het extra jaar van 12 maanden weer wel nodig.

Dat vereist wel dat men een nieuwe maand altijd liet ingaan op het moment waarop de nieuwe maan zichtbaar was. De lengte van een kort jaar (12 maanmaanden) duurde dan niet 354 dagen, maar 354,3672 dagen, en het lange jaar (13 maanmaanden) niet 384 dagen, maar 383,8978 dagen.

Dit betekent wel dat de kalender geheel en al werd bepaald door waarnemingen van de zon en de maan. Praktisch is het toepassen van beurtelings 30 en 29 dagen veel simpeler. Maar nieuwe maanfeesten vallen dan niet meer op de 1e dag van de maand! Wij zitten daar tegenwoordig niet zo Mee, maar volkeren die in hemelse goden geloven misschien wél.

Even na gezocht:

1 jaar bevat: 365.24219879 dagen.
1 Maand bevat 29.530589 dagen.

Met ons kalender systeem zit men er dan ongeveer 1-dag op de 3000jaar naast. (vind ik wat veel)

PS.
Ik ben voorstander van een meer wetenschappelijker kalender en jaartelling.
Dat is echter een Topic op zich.