tjeerdo schreef:Theoloog schreef:
Met Klaas Hendrikse lijkt hierin nu een kentering gekomen. Zeggen dat God 'niet bestaat', ja dat gaat heel velen toch echt te ver. Het is zo overduidelijk dat Hendrikse daarmee de bodem onder het christendom en de kerk wegslaat, dat het niet moeilijk is te bedenken dat zoiemand het recht om te preken ontzegd zal worden. En terecht, denk ik.
Staat dit niet lijnrecht tegenover het begrip vrijheid van meningsuiting.
Net zo veel als dat het een inperking is van de vrijheid van iemands meningsuiting dat partijen als PvdA en SP van hun vertegenwoordigers verlangen dat ze niet op eigen initiatief liberaal gedachtengoed verkondigen. Doet zo'n vertegenwoordiger dat wel, dan wordt hij/zij verzocht ermee op te houden of een andere partij op te zoeken die meer in lijn ligt met wat hij/zij denkt en zegt..
Dat heeft te maken met het impliciete (en soms expliciete) contract dat je sluit met de mensen namens wie en ten behoeve van wie je spreekt. In het geval van een protestants predikant houdt dit in dat hij de bijbel als meetsnoer neemt voor de leer en het belijden van de Gereformeerde en Lutherse traditie als kompas van de uitleg van de bijbel
Dit is de mening van Klaas een eerlijke mening. Men weet wat men aan Klaas heeft.
Zeker. Het is een eerlijke mening. Maar het is tevens een mening die precies het tegenovergestelde beweert van wat de Kerk zegt, namelijk dat God bestaat en dat deze persoonlijk van aard is. Hendrikse mag zeggen wat hij wil, maar de vraag is of de Protestantse Kerk hem daar gelegenheid toe moet bieden. Dat lijkt mij niet.
Ik geef geen oordeel over Klaas (jullie tutoyeren elkaar, begrijp ik?). Ik zeg nergens dat hij een slecht mens is, of een bedrieger, of wat ook. Ik doe een inhoudelijke uitspraak over de vraag of iemand die Gods bestaan loochent, dat kan doen op het platform dat de Kerk biedt. Voor mij is dat geen morele kwestie, maar een ideologisch-inhoudelijke. Ik verwijt Hendrikse niets.
Er zijn twee mogelijkheden: of Hendrikse meent wat hij zegt: God bestaat niet, hij is werkelijk een atheïst, en hij is zich bewust van het gegeven dat hetgene waarin hij ziet dat God zich manifesteert (Hendrikse spreekt over 'gebeuren') slechts een illusie is. In dat geval is hij meer op zijn plaats bij het Humanistisch Verbond.
De andere mogelijkheid is dat Hendrikse zich onzorgvuldig uitdrukt en daardoor voor verwarring zorgt bij kerkleden (en ook bij niet-gelovigen die zich voor levensbeschouwelijke zaken interesseren). Het is bijvoorbeeld goed mogelijk dat Hendrikse bedoelt dat elke ontologische claim over God afbreuk doet aan Gods transcendentie (zo zegt Hendrikse, juist op dit punt dat er nog heel veel heidendom is in het christendom), terwijl hij meent dat God er wel degelijk is. God 'gebeurt', zegt Hendrikse, namelijk in al het goede dat tussen mensen plaatsvindt, in het collectief van de ervaringen die een mens heeft.
In het laatste geval kun je je afvragen of Hendrikse wel echt een atheïst is en wel echt meent dat God niet bestaat. Bedoelt hij dan niet eerder te zeggen dat God voor ons ongrijpbaar is, en dat de dogmatiek er een handje van heeft iets te willen zeggen over God en daarmee naar God te willen grijpen? Dan zou Hendrikse staan in de - over het algemeen als legitiem beschouwde - traditie van de negatieve theologie.
Dat wil niet zeggen dat zijn daadwerkelijke spreken over God daarmee niet in strijd is met de fundamenten van de Kerk, want dat spreken staat in al zijn dubbelzinnigheid los van de intentie. Hendrikse's uitlatingen zouden dan nog steeds aanleiding zijn tot een diepgaand gesprek, en de oproep om iets scherper uit te leggen wat hij nu wel en niet bedoelt, om zo verwarring over waar hij staat weg te nemen.