GayaH schreef:@ Siger
Begin jij nou ook al gaatjes te boren in je eigen boot?
Ik begreep uit die eerdere uitspraak dat de waarheid van een uitspraak alleen kan worden vastgesteld door die te toetsen aan de feiten.
Dat is inderdaad zo. Het toetsen aan feiten noemt men empirie. Inderdaad wat overbodige benaming of zelfs een pleonasme, maar (net daarom) niet onjuist.
GayaH schreef:of is er dan nog een andere waarheid, een waarheid die niet empirisch is vast te stellen?
Nee, die is er niet. Er zijn geen
absolute, relatieve, objectieve of subjectieve waarheden. Er zijn enkel
empirische waarheden. Dat stond in mijn eerste post. Het woordje "empirisch" kwam daar niet voor omdat de omschrijving van empirie gegeven was. Ik zie niet waar je een probleem ziet. Nu lijkt het me toe dat een helder gegeven overbodig ingewikkeld wordt.
Het woord "empirisch" is overbodig als iedereen weet dat alle waarheid empirisch is, maar wie niet gelooft dat waarheid altijd empirisch is kan best op die vergissing gewezen worden, met dat woord, of met andere woorden, naargelang de omstandigheden.
GayaH schreef:dat spreekwoorden waarheden zijn is niet waar, het zijn
'slechts' volkswijsheden.
Ik weet niet wat je bedoelt met
- "zo'n spreekwoorden ontstaan uit ervaring en wérken"
maar
- "wie goed doet, goed ontmoet,
wie wind zaait, zal storm oogsten"
zijn beweringen die een op de
(nog niet bestaande!) toekomst gericht
'wishfull thinking' bevatten,
beweringen welke weliswaar af en toe uit komen, maar die niets met waarheid te maken hebben,
laat staan met empirische waarheid.
Door "slechts" tussen aanhalingstekens te zetten geef je al aan dat je voelt dat er iets niet klopt. In dit geval maakt het helemaal niet uit of iets een volkswijsheid is, om er (on)waarheid aan toe te kennen. Het is een slecht idee volkswijsheden op te hemelen of te minachten. Maar misschien denk je aan "absolute waarheden", die we net eensgezind verworpen hebben? Op toekomst gerichte waarheden en wishful thinking zijn niet noodzakelijk fout. Uitspraken van "de stroom neemt toe als de weerstand afneemt" tot "als de ijsheiligen voorbij zijn zal het niet meer vriezen" zijn allebei voorspellingen gesteund op waarneming. Ze zijn allebei empirische waarheden, maar alleen het eerste is een feit in wetenschappelijke zin.
Stel dat iemand buiten adem het perron opstormt. Desgevraagd vertel je haar dat de trein die ze wou nemen net vertrokken is. Dat kan best waar zijn. De volgende vraag is dan vermoedelijk: wanneer is er weer een trein? Gelukkig hebben we allerlei manieren uitgevonden om dat met enige zekerheid te regelen en te voorspellen.
Waarheden zijn niet altijd helemaal waar (dan zouden het absolute waarheden zijn, en die bestaan niet) maar varieren van "onzeker" tot "heel zeker" of zelfs "heel erg zeker". Maar allemaal steunen ze op voorbije waarneming van feiten, en de interessantste zijn degene die kunnen voorspellen.
Edit: "wie goed doet, goed ontmoet" is dus een empirische waarheid, zoals ook met wetenschappelijke experimenten is vastgesteld. Zie
http://www.freethinker.nl/forum/viewtop ... 40#p200140" onclick="window.open(this.href);return false; ev.
